top of page
Suche
  • AutorenbildFisnik Komoni

Tretje e shëndetshme përmes radhës së saktë gjatë ngrënies

Një mënyrë e thjeshtë për të lehtësuar problemet me tretjen është të hani ushqime individuale në një vakt në rendin e duhur. Në këtë mënyrë, problemet e bezdisshme të tretjes shpesh zhduken brenda disa ditësh.


Mjeku amerikan Dr. Stanley Bass (1920-2017) ka studjuar rendin e duhur të ngrënies në kontekstin e një diete të shëndetshme që nga vitet 1950. Ai besonte se agjërimi dhe dieta e duhur mund të trajtojnë sëmundjet. Nga ana tjetër, ai rigorozisht refuzoi përdorimin e medikamenteve.


Ai kaloi një pjesë të madhe të jetës së tij duke testuar teoritë e tij mbi ruajtjen dhe rivendosjen e shëndetit në praktikë, jo vetëm mbi veten e tij. Bass ishte një mjek praktikues dhe autor deri në moshën 92 vjeçare.


Si një ushtar me një plagë u bë person testues

Një ushtar pësoi një plagë me armë zjarri gjatë Luftës Civile Amerikane. Ushtari kishte një hapje të madhe të dukshme në bark. Përmes kësaj hapjeje, mjekët e tij me sa duket ishin në gjendje të vëzhgonin se ushqimi që ai konsumonte nuk ishte përzier në traktin e tij tretës. Mbeti në rendin e saktë në të cilin ushqimi hahej në shtresa të ndryshme dhe përfundimisht tretet në këtë renditje - shtresë për shtresë.


Shumë vite më vonë, fiziologu gjerman Paul von Grützner (1847-1919) i ushqeu minjtë me ushqime në tre ngjyra të ndryshme. Së pari atyre iu dha një porcion ushqim i zi, pastaj një porcion i bardhë dhe së fundi një porcion i kuq. Barku i kafshëve u ekzaminua menjëherë pas gëlltitjes. Doli që pjesët me ngjyra të ndryshme shtriheshin mrekullisht njëra mbi tjetrën, kështu që ato nuk ishin përzier.


Fëmijët shpesh hanë mirë - nëse i lini

Dr. Bass tani po kryente studime për veten e tij. Ai hëngri ushqime të ndryshme në një rend të caktuar dhe gjatë ekzaminimit pasues të jashtëqitjes zbuloi se frutat treten më shpejt, pastaj sallata e përzier, pastaj djathi dhe në fund mishi.


Është interesante që fëmijët, të cilët nuk janë të ndikuar në zgjedhjen e tyre të ushqimit, shpesh në mënyrë instiktive fillojnë vaktet e tyre me ushqime që treten lehtë, hanë mjaft prej tyre derisa të kenë mjaftueshëm dhe vetëm atëherë kalojnë në ushqimin tjetër më të vështirë për tu tretur. Ata gjithashtu hanë nga kjo derisa nuk ndjehen më si të tillë. Në fund të fundit, ata hanë ushqime të pasura me proteina që qëndrojnë më gjatë në traktin tretës.


Tretje e shëndetshme falë renditjes së saktë

Ushqimi ynë mund të tretet siç duhet dhe pa probleme dhe të kontribuojë në një tretje të shëndetshme të gjithanshme nëse e hamë në rendin e duhur. Renditja e saktë bazohet në kohën e tretjes së ushqimeve individuale, ku ato ushqime që treten më shpejt hahen së pari, ndërsa ushqimet që treten me vështirësi vijnë në fund.


Asnjëherë shalqi për desert!

Për shembull, nëse keni një copë shalqi për desert, do të ketë probleme ekstreme të tretjes - jo vetëm tretjen e shalqirit, por edhe tretjen e pulës tuaj të pjekur që keni ngrënë me patate të skuqura.


Shalqiri normalisht do të tretej më së voni pas gjysmë ore nëse do të ishte ngrënë me stomak bosh. Por meqenëse është ngrënë vetëm pas një vakti të vështirë për tu tretur me mish pule dhe patate të skuqura, tani është në majë dhe duhet të presë derisa pula dhe patatet të treten. Vetëm atëherë do të tretet gjithashtu.


Shalqiri nuk pret në heshtje dhe bindje derisa të vijë radha. Fillon të fermentohet, siç bëjnë të gjitha frutat nëse hahen në rend të gabuar. Keshtu shaktohen gazrat.


Meqenëse për disa ushqime mund të duhen katër, pesë ose më shumë orë për të lënë stomakun (veçanërisht me kombinimet proteine-karbohidrat), gazrat grumbullohen, formohen acide dhe çrregullime serioze të tretjes.


Shembull i renditjes së saktë kur hani

Në librin e tij Ideal Health through Sequential Eating (Shëndeti ideal përmes ngrënies sekuenciale), Dr. Bas, tregon renditjen në të cilën një vakt tretet në mënyrë të përsosur.


Çdo grup ushqimi (fruta, drithëra, mish, djathë, vezë, perime, etj.) kërkon enzima shumë specifike të tretjes. Vetëm nëse ushqimet individuale hahen të papërziera dhe në rendin e duhur, mund të prodhohen enzimat e sakta dhe vetëm atëherë ato mund të funksionojnë në mënyrë optimale, dmth. të çojnë në tretje të shëndetshme.


Për shembull, nëse dëshironi të hani mish, oriz, sallate, djathë dhe fruta në një vakt, rendi i saktë do të dukej kështu:


  • fillimisht, frutat p.sh papaja

  • pjata e dytë përbëhet nga një sallatë (perime me gjethe, perime rrënjë, etj, me kusht që ne sallata nuk ka makarona, suxhuk ose patate),

  • pjata e tretë oriz,

  • pjata e katërt djathi dhe

  • në fund hahet mishi.


Çdo ushqim individual formon shtresën e tij në stomak - sipas radhës në të cilën është konsumuar ushqimi. Në vaktin e përmendur, papaja është e para që largohet nga stomaku, domethënë pas tridhjetë minutash. Pastaj shtresa e dytë (sallata e përzier) do të zërë vendin e saj dhe do të lërë stomakun për rreth tridhjetë deri në dyzet minuta. Pason shtresa e tretë (orizi), pastaj djathi tretet dhe në fund mishi.


Jo më i lodhur pas ngrënies

Çdo shtresë tretet individualisht pa u përzier me shtresat pasuese. Nëse hani në rendin e duhur, vakti do të tretet shpejt dhe pa u shqetësuar. Nuk formohen gazra dhe nuk ka lodhje. Menjëherë pas vaktit përsëri ndiheni energjik dhe produktiv.


Nëse pesë ushqimet e përmendura më sipër do të ishin ngrënë të gjitha së bashku, d.m.th nëse dikush do të kishte marrë një kafshatë të gjithçkaje me një pirun, tretja do të duhej shumë orë. Shumë orë në të cilat dikush do të kishte vuajtur nga presioni i stomakut, urth, fryrje të stomakut, gazra dhe mprehje. Dhe të gjitha për shkak të rendit të gabuar.


Rregulli kryesor i renditjes së saktë

Rregulli kryesor i renditjes së saktë të ngrënies është: sa më e lartë të jetë përmbajtja e ujit në një ushqim, aq më tej përparon në rend. Sa më e ulët të jetë përmbajtja e ujit të një ushqimi, aq më vonë në sekuencë duhet ngrënë.


Ushqimet që përmbajnë ujë treten shpejt dhe më pas u lënë vendin ushqimeve me përmbajtje më të ulët uji, siç janë karbohidratet dhe ushqimet që përmbajnë proteina dhe yndyrë.


Ushqimet e papajtueshme papritmas bëhen të tolerueshme

Le të supozojmë se zakonisht keni vuajtur nga probleme të tretjes pasi keni ngrënë arra, avokado ose fruta. Pra, ishte e vërtetë për ju që arrat, avokadot, frutat - ose çfarëdo tjetër - janë të këqija për ju sepse padyshim që nuk i duroni dot.


Në realitet, megjithatë, ju thjesht keni ngrënë ushqime në rend të gabuar ose i keni ngrënë ato me ushqime të gabuara. Nëse hani arra me fruta, kjo çon në fermentim, i cili nga ana tjetër çon në dhimbje stomaku, gazra, urth, etj.


Fruti në thelb do të tretet shpejt, por nuk mund të tretet shpejt sepse arrat yndyrore dhe të pasura me proteina pengojnë tretjen. Sidoqoftë, nëse së pari hani fruta dhe më pas arra, atëherë të dyja treten papritmas dhe treten lehtë.


Ose merrni pjepërin me meze proshutë. Pjepri vetvetiu do të ishte perfekt, por që të dyja së bashku sjellin shqetësime, pasi proshuta e pasur me proteina pengon tretjen e shpejtë të pjeprit, e cila nga ana e tij çon në procese fermentimi.


Pse lëngjet e frutave dhe agrumet (portokalli, limoni tj) shpesh nuk tolerohen

A keni pi ndonjëher një gotë të madhe me lëng portokalli të shtrydhur gjatë desertit? Në stomakun tuaj ka sallate, patate të skuqura, perime dhe qofte të pjekura me djathë. Në krye tani vjen lëngu i portokallit. Kjo normalisht do të linte stomakun brenda pak minutash.


Por tani ai duhet të presë shumë orë për tretjen e tij. Ju do të vini re zemërimin tuaj në këtë vonesë në dhimbje barku, gazra, urth etj. Nuk është çudi që shumë njerëz janë të mendimit se ata nuk mund të tolerojnë lëng portokalli ose agrumesh në përgjithësi. Sidoqoftë, kjo nuk është për shkak të lëngut të portokallit dhe sigurisht jo për frutat e mrekullueshëm të agrumeve, por më tepër nga injoranca e njerëzve për radhën e duhur për të ngrënë.

Gabimet e zakonshme në kombinimin e ushqimit

Shembujt e mëposhtëm (sipas Dr. Bass) tregojnë gabime veçanërisht të përhapura në përbërjen e vakteve, gjë që për shumë njerëz çon në probleme jashtëzakonisht të pakëndshme të tretjes, gjendje të keqe dhe (të paktën përkohësisht) mungesë energjie:

  • Pirja gjatë ose pas vaktit

  • Frutat (të freskëta ose të thata) për desert

  • Përzierja e frutave të ëmbla dhe / ose të thata me arra ose fara dhe një ëmbëlsues (mjaltë, shurup panje) si p.sh. B. përzierje mix frutash te thata, mueslis ose krokante mëngjesi.

  • Përzierja e frutave të ëmbla dhe / ose të thata me fruta acidike

  • Ngrënia e frutave të ëmbla dhe / ose të thata me ose pas proteinave shumë të përqendruara.

  • Kombinimi i produkteve te mishit me produktet e qumshtit (Mish me kos)

  • Kombinimi i produkteve te mishit me drithera (mish me buk, buk me vo)

  • Kombinimi i dritherave me fruta (buk me marmelade)

  • Kombinimi i dritherave me qumsht shtazor (musli me qumsht shtazor, buk me djath)

  • Kombinimi i frutave me produktet te qumshtit (jogurt me fruta)


Rregullat e rendit të duhur për tretje të shëndetshme

Nëse dëshironi të përdorni metoden e Dr. Bass, rregullat për një tretje të shëndetshme janë si më poshtë:

  • Pijet duhet të konsumohen 30 deri në 60 minuta para vaktit.

  • Frutat hahen vetëm në stomak bosh, kurrë me grupe të tjera ushqimore dhe kurrë si desert. Brenda grupit të frutave ekziston edhe një sekuencë tjetër që duhet të ndiqet:

    • Pjeprat hahen para çdo fruti tjetër.

    • Pastaj konsumohen fruta acid si agrumet, ananasit, manaferrat, rrushi, shegët, mollët e tharta etj.

    • Në fund të vaktit të frutave ju hani fruta të ëmbla (dardha, mollë të ëmbël, hurmë, banane).

  • Pas një vakti me fruta prisni 15 minuta derisa të hahet diçka tjetër.

  • Perimet hahen para ngrënies së karbohidrateve. Kështu që gjithmonë sallatat ose pjatat me perime para vaktit kryesor dhe jo me të.

  • Karbohidratet hahen para vakteve të proteinave. Enët anësore të pasura me karbohidrate si patatet, orizi, makaronat etj hahen, pra, përpara mishit, peshkut ose vezës dhe jo më së bashku.

  • Një udhëzues i rëndësishëm për rendin e duhur në të cilin duhet të hahen ushqime të ndryshme është gjatësia e kohës që çdo ushqim duhet të tretet. Ushqimet me kohën më të shkurtër të tretjes janë ngrënë së pari, ato me kohën më të gjatë së fundi.


Koha e tretjes së ushqimit

Më poshtë do të gjeni kohët e tretjes së disa ushqimeve të zgjedhura. Sidoqoftë, kohët e treguara të tretjes kanë të bëjnë me një kombinim optimal të ushqimeve, renditjen e duhur dhe ushqimin e përtypur mirë. Nëse ushqimet e ndryshme përzihen dhe / ose përtypen në mënyrë të pamjaftueshme, koha e tretjes së tyre zgjatet shumë herë!


  • Shalqini, flengje rutash dhe perimesh: 15 deri në 20 minuta

  • Sallata të përziera të bëra nga perime me gjethe jeshile (gojëmjaltë jeshilë pa fruta): 20 deri në 30 minuta

  • Pjepra, portokall dhe grejpfrutë të tjerë: 30 minuta

  • Fruta të tjera të freskëta: 40 minuta

  • Sallatë jeshile: 30 deri në 40 minuta

  • Shumica e perimeve në avull ose të gatuar: 40 deri në 50 minuta

  • Perime niseshte (p.sh. patate, pastinake, patate të ëmbla, bizele jeshile, misër i ëmbël, delli, panxhari): 60 minuta

  • Drithëra, bishtajore dhe thjerrëza: 90 minuta

  • Farërat: 2 orë

  • Arra: 2 ½ deri në 3 orë

  • Qumësht i skremuar ose gjizë: 90 minuta

  • Gjizë me qumësht të plotë: 2 orë

  • Djathë i fortë me qumësht të plotë: 4 deri në 5 orë

  • E verdha e vezës: 30 minuta

  • Vezë e plotë: 45 minuta

  • Peshku (merluci, merluci, pllaka, thembra): 30 minuta

  • Peshk me vaj: 45 deri në 60 minuta

  • Mish pule pa lëkurë: 1½ deri në 2 orë

  • Turqi pa lëkurë: 2 deri në 2½ orë

  • Viçi ose qengji: 3 deri në 4 orë

  • Mish derri: 4½ deri në 5 orë

Po për picat, bukën e djathit dhe drithërat?

Disa lexues mund të pyesin se si duhet të hahet një picë ose musli me këto rregulla, pasi që disa ushqime janë të përziera tashmë në këto pjata. Përgjigja është e shkurtër dhe pa dhimbje: aspak!


Kush vendos të përdorë metodën sipas Dr. Bass nuk ha pica, bukë djathi ose muesli. Në vend të mueslit mund p.sh. të hani një pjatë frutash dhe më vonë pak qull (bollgur) me vanilje. Nëse vërtet dëshironi të hani një sanduiç me djathë, së pari hani bukën, pastaj djathin. Në vend të picës ju hani një pjatë perimesh, pastaj bukë pica me rigon dhe më pas pak djathë ose sallam.


A duhet të gjithë njerëzit tani të hanë në rendin e duhur?

Metoda e paraqitur këtu është një kurs i mundshëm veprimi për problemet e tretjes. Nëse sfondi është i qartë për ju dhe ateherer thjesht provoni metoden e Dr. Bass dhe shihni se si po ia del.


Sidoqoftë, nuk do të thotë që çdo recetë që përmban një ose një kombinim tjetër "të gabuar" (p.sh. një sallatë karrote me mollë, një kerri pjeshke me petë thjerrëzë ose një tortë kumbulle) është jashtëzakonisht jo e shendetshme!


Jo të gjithë duhet të hanë në rendin e duhur, jo të gjithë janë përkatësisht të ndjeshëm dhe me siguri jo çdo person rendi dhe kombinimi i gabuar çon në ankesa. Secili ka fuqinë e tij tretëse, florën e tij të zorrëve dhe përbërjen e tij, në mënyrë që kombinimet dhe sekuencat “e gabuara” të mos shqetësojnë aspak shumë njerëz, por të jenë një katastrofë për të tjerët.


Prandaj të gjithë duhet të provojnë vetë se cila formë e të ushqyerit është më e mira për ta!


Këshillat e Dr. Bass për të ngrënë mirë dhe tretje të shëndetshme

Përveç kombinimit dhe sekuencës së saktë të ushqimit, sipas Dr. Bass ende kërkon masa të mëtejshme në mënyrë që të arrihet një tretje e shëndetshme dhe kështu çlirimi nga simptomat pas ngrënies.


  • Përtypni mirë: Dr. Bass rekomandon përtypjen e të gjithë ushqimit për aq kohë sa të jetë e mundur. Ushqimi që nuk është përtypur siç duhet kërkon një kohë shumë më të gjatë tretjeje, në mënyrë të konsiderueshme më shumë enzima të tretjes dhe, përkundër këtyre përpjekjeve nga organizmi, nuk mund të përdoren në mënyrë optimale. Njerëzit që nuk e përtypin ushqimin e tyre siç duhet shpesh ndihen plotësisht të rraskapitur. Kjo sepse trupi juaj përdor në mënyrë të papërshtatshme sasi të mëdha energjie për të tretur.

  • Sasitë e vogla: Sa më e vogël të jetë sasia e një ushqimi të veçantë që gëlltitet, aq më pak kohë duhet për ta tretur.

  • Ushqim mono në vend të shumë ushqimeve: sa më pak gjëra të ndryshme hahen në një vakt, tretja më e lehtë dhe e shëndetshme funksionon dhe ul rrezikun e mbingarkesës.

  • Përqendrimi: Ju kurrë nuk duhet të hani ndërsa shikoni TV, të lexoni gazetë apo edhe të përdorni celularin, tablet ose laptop në të njëjtën kohë. Ushqimi meriton vëmendjen tonë të plotë. Ne duhet t'i përkushtohemi plotësisht shijes së mirë të ushqimit dhe procesit të gjerë të përtypjes. Nëse jo vetëm trupi, por edhe mendja vëren se diçka po hahet, atëherë kjo është jashtëzakonisht e dobishme për tretjen e shëndetshme. Edhe në këtë rast, rreziku i ngrënies së tepërt nuk është aq i madh, sepse dikush me vetëdije mund të vendosë t'i japë fund vaktit dhe të mos mbushë pa mend çdo gjë që është në dispozicion derisa dikush të bjerë përfundimisht nga karrigia.

  • Ushqime natyrale: Preferoni ushqime natyrale, kështu që shmangni ushqimet të cilave u janë shtuar aromat artificiale, ëmbëlsuesit ose përmirësuesit e aromave, pasi këto çojnë në faktin që trupi nuk është më në gjendje të vendosë kur është vërtet i plotë.


Permes ketij linku ju mund ta printoni ne A3 nje plan ku tregohet qarte se cilat ushqime nuk eshte te mire te kombinohen njera me tjetren dhe cilat guxojne te kombinohen me njera tjetren. Kliko ketu per te hapur planin!


Keshille: Plani te printohet ne A3 dhe te varet diku ne kuzhine (p.sh. une e kam varur ne dere te frigoriferit) ku mund ta shikohet cdo dite.


 
Ti dëshiron të bësh vetë diçka për shëndetin tënd duke ndryshuar ushqimin dhe mënyrën tënde të jetesës? Duke klikuar në linkun më poshtë, ti je i mirëpritur të më shkruash një mesazh dhe unë do të kontaktoj ty për të caktuar një takim online për një konsultë fillestare falas.
 

Këto informacione janë të shkruara në bazë të njohurive dhe ndërgjegjes sonë me të mirë. Ato ekskluzivisht kanë për qëllim ata që janë të interesuar për trajnime të mëtejshme dhe nuk duhen të kuptohen në asnjë mënyrë si udhëzime diagnostikuese ose terapeutike. Ne nuk marrim asnjë përgjegjësi për dëmtimin e çfarëdo lloji që lind drejtpërdrejt ose indirekt nga përdorimi i informacionit. Nëse dyshoni për sëmundje, ju lutemi këshillohuni me mjekun ose mjekun alternativ.

 

Fisnik Komoni është “Këshillues për ushqim dhe shëndet të përgjithshëm” i trajnuar dhe çertertifikuar nga Akademia e Mjekësisë Natyrore (AKN Akademie der Naturheilkunde) në Zvicerr.


49 Ansichten

Aktuelle Beiträge

Alle ansehen

Tërshëra - Një nga drithërat më të shëndetshëm

Nga të gjitha llojet e zakonshme të grurit, tërshëra është ndoshta më e mira dhe e shëndetshme deri tani. Tërshëra dhe, natyrisht, thekon tërshëre janë të ulëta në gluten dhe në të njëjtën kohë dukshë

bottom of page